• Türk Dili 1 Deneme Final Sınavları – Deneme 9

logo
Türk Dili 1
Deneme Final Sınavları - Deneme 9
1.

Radyo Televizyon Üst Kurulu yasasında değişiklik öngören 3984 sayılı Kanun’un değiştirilmiş 4. Maddesinin h) fıkrası; “Türkçenin; özellikleri ve kuralları bozulmadan konuşma dili olarak kullanılması; millî birlik ve bütünlüğün temel unsurlarından biri olarak çağdaş kültür, eğitim, ve bilim dili hâlinde gelişmesinin sağlanması” Resmi Gazete'de hangi tarihte yayımlanarak yürürlüğe girmiştir?

Doğru Cevap: "C" 21 Mayıs 2002
Soru Açıklaması

21 Mayıs 2002 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Doğru cevap C'dir.

2.

"Dün eve genç bir kız geldi" tümcesindeki bağımsız biçim birimler nelerdir?

Doğru Cevap: "C" dün, ev, genç, bir, kız, gel
Soru Açıklaması

Bağımsız biçim birimler (kök):Tek başlarına kullanılabilenbiçim birimlerdir. Bağımlı biçimbirimler (ek) ise tek başlarınakullanılamayan biçim birimlerdir.Bağımlı biçim birimler görevleriniyerine getirebilmeleri içinbağımsız biçim birimlerineihtiyaç duyarlar. Örneğin, “kızlareve gitti.” cümlesinde “kız, ev,git” bağımsız biçim birimlerkensözcüklere eklenen “-lar, -e, -ti”ekleri bağımlı biçim birimlerdir.

3.

Aşağıdakilerden hangisi bir dilin kollarından birinin yani bir lehçesinin bir ülke ya da bölge içerisinde küçük ses farklılıklarıyla birbirinden ayrılan kollarına verilen isimdir?

Doğru Cevap: "D" Ağız
Soru Açıklaması

Bir dilin kollarından birinin yani bir lehçesinin bir ülke ya da bölge içerisinde küçük ses farklılıklarıyla birbirinden ayrılan kollarına ağız denir. Doğru yanıt D'dir.

4.

Türk yazı dilleri içerisinde en fazla konuşura sahip türkçe aşağıdakilerden hangisidir?

Doğru Cevap: "E" Türkiye Türkçesi
Soru Açıklaması

Türk yazı dilleri içerisinde en fazla konuşura sahip Türkiye Türkçesi, yalnızca Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde değil Balkanlar’da, Orta Doğu’da, Kafkaslar’da yazı dili olarak kullanılmaktadır.

5.
Aşağıdaki ilişki sözlerinden hangisi, olumsuz davranışları bulunanları örnek verirken kullanılmaktadır?
Doğru Cevap: "A" Sizi tenzih ederim.
Soru Açıklaması
Doğru cevap a şıkkıdır
6.

Türkçe ses bilgisinin temel ilkelerinden hareketle bazı ölçütler ve özellikler çerçevesinde herhangi bir metinde yer alan sözcüklerin büyük bir bölümünün köken açısından Türkçe olup olmadığını kestirmek mümkündür. Aşağıdakilerden hangisi Türkçe olup olmaması bakımından diğerlerinden farklıdır? 

Doğru Cevap: "D" Yabancı 
Soru Açıklaması

Jandarma, zangır zangır, hesap, ad Tükçe sözcük değilken yabancı Türkçe bir sözcüktür ve diğerlerinden bu nedenle farklıdır. Doğru yanıt D'dir. 

7.
Aşağıdakilerden hangisi Türkçede eylem bildiren sözcüklerde kullanılan tarz çekiminden biri değildir?
Doğru Cevap: "A" İstek
Soru Açıklaması
Tarz zamanda hareket noktasını konuşanın, konuştugu andan bir başka zamana aktarmasıyla ortaya çıkar. Tarz, yükleme eklenen - eyleminin geçmiş zamanlarda ve şart kipinde çekimlenmesiyle oluşur. Türkçede dört tarz vardır: Bilidirme, öykü, rivayet, şart. Doğru cevap a şıkkıdır.
8.
"Ne kardeşi ne annesi beni tanıdı." cümlesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Doğru Cevap: "B" Zarf tümleci vardır.
Soru Açıklaması
9.

Başlangıçta kişi adı, marka adı vb. özel ad olan sözcükler genelleşerek belirli bir türün genel adı haline gelebilir. Aşağıdaki kelimelerden hangisi buna bir örnektir?

Doğru Cevap: "C" jilet
Soru Açıklaması

Türkçede jilet tıraş bıçağı yapımcısı İngiliz Gilette’in adından genellemeye uğramıştır. Doğru cevap C'dir. 

10.

I- 'Lezzetli yemek' yerine 'güzel yemek'

II-'Alıyor' yerine 'alıyo' kullanılması

III-'Show' yerine 'gösteri'

IV- 'Arabaylan' yerine 'arabaylan'

yukarıdaki yanlış Türkçe kullanımlarından hangi ikisi aynı hatadan kaynaklıdır?

Doğru Cevap: "B" II ve IV
Soru Açıklaması

I. maddede kısıtlı söz varlığından kaynaklanan bir yanlış bulunmaktadır, güzel kelimesi bir çok sıfatın yerine geçmektedir.III. maddede ise yabancı kelime kullanımı görülmektedir. II ve IV. maddelerde söyleyiş bozukluğundankaynaklı yanlış vardır. Yerel kullanım etkisiyle bazı sözcüklerin çekiminde /r/ sesi ile birlikte birtakım seslerin düşürüldüğü (örneğin alıyo, bakıyon) görülürken kimi sözcüklerin kullanımında da ses türemesine (örneğin evdeykene, arabaylan) tanık olunmaktadır. Yerel söyleyiş özelliği olarak nitelenebilecek bu türden kullanımların ölçünlü Türkçede yer almaması gerekir. Doğru cevap B şıkkıdır.

logo
Türk Dili 1
Deneme Final Sınavları - Deneme 9
11.

Hangi yıldan itibaren sunucuların ve yapımcıların seçiminde Türkçeyi doğru ve güzel konuşma, yazma niteliği göz ardı edilmeye başlanmıştır?

Doğru Cevap: "C" 1990
Soru Açıklaması

Türkiye’de kitle iletişiminin kamu yayımcılığı tekelinde olduğu dönemlerde sunucuların ve yapımcıların seçiminde Türkçeyi doğru ve güzel konuşma, yazma niteliği aranırken 1990 yılında başlayan özel yayımcılıkta bu nitelik göz ardı edilmeye başlanmıştır. Doğru cevap C'dir.

12.
Bilim dili ne demektir?
Doğru Cevap: "D" Bilim eserlerinin yazılabildiği, çevrilebildiği, yeni terimlerin türetilebildiği ve her aşamada öğretimin yapılabildiği dildir
Soru Açıklaması
13.

Aşağıdakilerden hangisi belirtili ad tamlamasının tamlanan ögesindeki iyelik ekinin düşmesiyle oluşan kısaltma ögesine örnektir?

Doğru Cevap: "B" Sizin ev 
Soru Açıklaması

"Sizin ev" belirtili ad tamlamasının tamlanan ögesindeki iyelik ekinin düşmesiyleoluşan kısaltma öbeğine örnektir. 

14.

I. İngilizce

II. Rusça

III. Sırpça

IV. Bulgarca

V. Fransızca

Yukarıdaki dillerden hangilerinin Türkçe'den etkilendiği ifade edilmektedir?

Doğru Cevap: "E" I - II - III - IV - V
Soru Açıklaması

Rusçadan Türkiye Türkçesine geçen otuz dokuz söze karşılık Rusçanın Türk yazı dillerinden ve lehçelerinden alıntılarının sayısı bin beş yüzün üzerindedir.

Türkçedeki 5.500 ’ün üzerindeki Fransızca alıntıya karşılık bu dile geçen Türkçe kökenlisözcük sayısı yüze yakındır.

Bulgarcadan Türkçeye geçen yirmi iki söze karşılık Bulgarcada ajràn ‘ayran’, bej ‘bey’,boyadžiya ‘boyacı’, gjuvèč ‘güveç’, djuzen ‘düzen’, djušeme ‘döşeme’ gibi yaklaşık altı yüz Türkçe alıntı kullanılmaktadır.

Türkçeden en fazla sözcüğün geçtiği dil Sırpçadır. Bir zamanlar dokuz bine yakın sözcüğün bulunduğu belirlenmiştir.

Türkçe Sözlük’teki beş yüz on üç alıntıya karşın İngilizcedeki Türkçe alıntıların sayısıdört yüzün üzerindedir.

15.
  • Anlatıma mecaz kazandıran ve renk katan söz varlığı ögeleridir.
  • Her dilin söz varlığında deyimler vardır.
  • Kimi deyimler belirli dillere özgü olsa da bunların benzerleri başka dillerde de görülebilir.
  • Yukarıdakilerden hangisi deyimler için doğrudur?

    Doğru Cevap: "E" II ve III
    Soru Açıklaması

    Deyimler anlatıma açıklık kazandıran ve renk katan söz varlığı ögeleridir. Her dilin söz varlığında deyimler vardır. Kimi deyimler belirli dillere özgü olsa da bunların benzerleri başka dillerde de görülebilir. Konuyla ilgili çalışma yapanların tanımlarından hareketle şöyle bir deyim tanımı yapılabilir: İki veya daha fazla sözcükten oluşan, anlatım gücünü artırmak için az çok mantık dışına kayan, gerçek anlamından uzak, ilgi çekici bir anlam yüküne sahip, bazı sözcükleri değişmeyip bazıları değişebilen, toplum tarafından ortaklaşa benimsenen kalıplaşmış söz gruplarına deyim denir.

    16.

    Aşağıdakilerden hangisi cümlenin temel ögelerinden biridir?

    Doğru Cevap: "D" Yüklem
    Soru Açıklaması

    Yeryüzündeki bütün dillerde cümlenin temel ögeleri yüklem ve öznedir. Doğru cevap D'dir. 

    17.

    Aşağıdakilerden hangisi sözcük öbekleriyle ilgili doğru bir ifadedir?

    Doğru Cevap: "B" Sözcük öbekleri iki ve/ya daha fazla sayıda sözcükten oluşabilir
    Soru Açıklaması

    Konuya ilişkin alan yazın incelendiğinde araştırmacıların sözcük öbeklerini tanımlamalarından Türkçede yer alan sözcük öbeklerinin genel özellikleri şöyle sıralanabilir (Eker, 2006; Karahan, 2006; Kerimoğlu, 2006; Demir ve Yılmaz, 2009; Gökdayı, 2010; Doğan, 2013): • Sözcük öbekleri herhangi bir yargı bildirmezler ancak yine de anlamlı bir bütünlük gösterirler. • Sözcük öbekleri iki ve/ya daha fazla sayıda sözcükten oluşabilir. • Öbekleri oluşturan sözcükler, kurallı bir biçimde bir araya gelir. Bu kurallılık çerçevesinde, yardımcı öge olan sözcük önce, asıl öge olan sözcük sonra gelerek öbeği oluştururlar. • İkiden fazla sözcükten oluşan öbeklerde iç içe geçmiş öbekler bulunabilir. • Sözcük öbekleri, eklenme açısından tek bir sözcük gibi işlem görür ve çekim ekleri öbeğin son ögesine getirilir. • Sözcük öbekleri cümlede anlamı genişletme, pekiştirme, belirtme ve niteleme görevlerini yerine getirirler. Herhangi bir ayrıntının belirtilmesi sözcük öbekleriyle mümkündür ve cümlenin ögeleri de bu tür öbeklerle daha ayrıntılı hâle getirilebilir. • Sözcük öbekleri, cümlede tek bir öge gibi işlev görürler.

    18.

    Bir dilin zenginliği aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

    Doğru Cevap: "D" Duygu, düşünce ve kavramları anlatabilme gücü
    Soru Açıklaması

    A,B,C ve E şıkları bir dilin zenginliğiyle ilgili olmayıp çeldiricidirler. Doğru yanıt 'D'

    19.

    Sözcük öbekleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    Doğru Cevap: "A" Sözcük öbekleri, birden çok sözcüğün cümle içinde farklı işlevlerde kullanılacak şekilde bir araya gelmesiyle oluşur.
    Soru Açıklaması

    Sözcük öbekleri, birden çok sözcüğün cümle içinde tek işlevle kullanılacak şekilde bir araya getirilerek belirli kurallar içinde yan yana dizilmesinden oluşan yargısız dil birimleridir (Demir- Yılmaz, 2009; Karahan, 2006).

    20.

    Hangisi Türk Dili için Atatürk'ün çalışmalarından biri değildir?

    Doğru Cevap: "C" 1926'daki Bakü Türkoloji Kurultayı'nı toplaması
    Soru Açıklaması

    I. Bakü Türkoloji Kurultayı Atatürk tarafından organize edilmemiş sadece ülkeden katılım sağlanmış bunu sonucunda Latin harflerinin kabulü uygun bulunmuştur.

    TEST BİTTİ.
    CEVAPLARINIZI KONTROL EDİNİZ.
    Test Bulunamadı.
    YORUMLAR
    Arşivler
    Kategoriler