• Türk Dili 1 Deneme Final Sınavları – Deneme 33

logo
Türk Dili 1
Deneme Final Sınavları - Deneme 33
1.

Bugün yabancı karşılıklarının yaygınlaştığı birçok kavramın Türkçelerinin yaşadığınıgördüğümüz 13-15. yüzyıllar arasındaki bu dönem eserlerinde yabancı sözlerden etkilenmenin ortalama kaç olduğu belirlenmiştir?

Doğru Cevap: "B" %20
Soru Açıklaması

Bugün yabancı karşılıklarının yaygınlaştığı birçok kavramın Türkçelerinin yaşadığınıgördüğümüz 13-15. yüzyıllar arasındaki bu dönem eserlerinde yabancı sözlerden etkilenmenin ortalama %20 olduğu belirlenmiştir. Doğru cevap B seçeneğidir.

2.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, “zor” sözcüğü diğerlerinden farklı bir görevde kullanılmıştır?

Doğru Cevap: "C" Sana hayır demek çok zor.
Soru Açıklaması

Amaç 4

3.

Aşağıdakilerden hangisi eklemeli bir dil olan Türkçede bütün eklerin son ek olmasına, ön ek bulunmamasına karşın Farsçadan, Arapçadan ön ek ve edatların alıntılanmasına örnektir?

Doğru Cevap: "C" Na-mert
Soru Açıklaması

Türkçede ikili çokluk bulunmamasına, bu durumun sayı sıfatlarıyla kurulan tamlamalarla ifade edilmesine karşın Arapçadan ikili çokluk biçimin de alıntılanması: iki devlet yerine devleteyn, iki taraf yerine tarafeyn, iki muhterem muhteremeyn vb. Tamlamalarda tamlayanın tamlanandan önce gelmesi kuralı Türkçenin en belirgin özelliği iken Farsçadan ve Arapçadan geçen tamlamalarda tamlananın önce tamlayanın ise sonra gelmesi: İslam dini yerine din-i İslam, İstanbul şehri yerine şehr-i İstanbul, Osmanlı Devleti yerine Devlet-i Osmaniye; mülkün maliki yerine malikü’l-mülk vb. Türkçede sözcüklerin cinsiyeti bulunmamasına karşın Arapçadan geçen sözcüklerde erilliklerin ve dişilliklerin korunması, tamlamaların da sözcüklerin cinsiyeti gözetilerek yapılması: hikâye-i garibe ‘garip hikâye’, hadise-i müessife ‘üzücü olay’ vb. Eklemeli bir dil olan Türkçede bütün eklerin son ek olmasına, ön ek bulunmamasına karşın Farsçadan, Arapçadan ön ek ve edatların alıntılanması: bî-baht ‘bahtsız’, na-mert ‘mert olmayan, alçak’, hem-cins ‘türdeş’; la-mekân ‘mekânsız’, ma-beyn ‘iki şeyin arası’, gayrimenkul ‘taşınmaz’ vb.

4.
Ülkemizde yaşayan Türk dili alanında bir uzman ve politikacı kimliğiniz olsa Türkçe dilinin karşılaştığı sorunların çözümünde aşağıdakilerden hangisine yönelik bir adım atmazdınız?
Doğru Cevap: "E" Yurt dışı eğitimlerinin ülke vatandaşlarına yasaklanması
Soru Açıklaması

Bilimsel anlamda ilerlemek için yurt dışına gönderilecek insan kaynağının yok edilmesi ülkedeki dilin gelişimine ve bilime verilebilecek en olumsuz adımdır. Doğru seçenek E'dir.

5.

Eski dilde dua anlamına gelen sözcük aşağıdakilerden hangisidir?

Doğru Cevap: "C" Alkış
Soru Açıklaması

Alkış yani dua, insanın kendisi, ailesi, yakınları, içinde yaşadığı toplum, milleti, dindaşları ya da bütün insanlık için inandığı Tanrı’dan yardım istemesi, sağlık, mutluluk, refah ve huzur arzusunu bildirmek üzere yaratıcısına hitap etmesi, seslenmesidir. Doğru cevap C'dir.

6.
1. Kitle iletişim araçları 2. Dildeki yapısal sorunlar 3. Kültürler arası sınırların ortadan kalkması 4. İnternet kullanımı Yukarıdakilerden hangileri bir dilin söz varlığını etkileme gücüne sahiptir?
Doğru Cevap: "B" 1, 3, 4
Soru Açıklaması
Bir dilin söz varlığını olumsuz etkileyen etmenler, konuşur kaynaklıdır. Bu nedenle dilin yapısal sorunu olarak ifade edilen durumlar, söz varlığını olumsuz etkileyen bir durum olarak ifade edilemez. Diğer ifadelerin tümü sorunun cevabıdır, B şıkkı tüm doğru ifadeleri içermektedir.
7.

Aşağıdakilerden hangisi dilin nitelikleri ile ilgili önemli hususlardan biridir?

Doğru Cevap: "B" Dil, bir sistemdir.
Soru Açıklaması

Dil konuşma ve dinleme işlevlerini gerçekleştirmek üzere birbirleriyle bağlantılı ses, söz dizimi, anlam vb. alt sistemlerin oluşturduğu, üzerinde inceleme yapılabilen sistemli bir bütündür. Dil bir sistem olmasaydı, insanlar tarafından edinilemez ya da öğrenilemezdi. Dil sisteminin işleyişi yalnızca kendi yasalarına bağlıdır.

8.
Aşağıdakilerden hangisi dillerin zenginliğini değerlendirme öçütlerinden biridir?
Doğru Cevap: "A" Bir dilin yazı diline sahip olup olmaması.
Soru Açıklaması
Her dil, kendi ölçeğinde gelişmiştir. Dller arasında yazı diline sahip olunup olunmaması bir değerlendirme ölçütüdür. En eski dönemlerden başlanarak halk ağzındaki sözlerin derlenmesi, yeni sözcük ve terim türetme çalışmalarının yazıya aktarılması nedeniyle dilin zenginliği değerlendirme ölçütüdür.
9.

I- “Şimden gerü divanda, dergâhta, bargâhta, çarşıda ve bazarda Türkçeden başka dil konuşulmaya” diyerek ferman çıkaran kişi Fatih Sultan Mehmettir. 

II- Garibname adlı eserinde Türkçe bilincinin oluşmamasından Türk diline kimsene bakmaz idi / Türklere hergiz gönül akmaz idi diye yakınan şair Âşık Paşadır.

III- Döneminde ilginin Arap ve Acem diyarlarından gelenlere, dolayısıyla Arapça ve Farsça yazanlara yöneldiğini dizeleriyle ifade eden şair Mesihîdir. 

Yukarıda verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur? 

Doğru Cevap: "D" II ve III 
Soru Açıklaması

I- “Şimden gerü divanda, dergâhta, bargâhta, çarşıda ve bazarda Türkçeden başka dil konuşulmaya” diyerek ferman çıkaran kişi Karamanoğlu Mehmet Beydir. 

II- Garibname adlı eserinde Türkçe bilincinin oluşmamasından Türk diline kimsene bakmaz idi / Türklere hergiz gönül akmaz idi diye yakınan şair Âşık Paşadır.

III- Döneminde ilginin Arap ve Acem diyarlarından gelenlere, dolayısıyla Arapça ve Farsça yazanlara yöneldiğini dizeleriyle ifade eden şair Mesihîdir. 

Doğru yanıt II ve III 

10.

Herhangi bir sözcük türüne dâhil olmayan, yani eylem, ad (isim), sıfat, zarf vb. sözcük türlerinden birine girmeyen bağımlı biçim birimlere ne ad verilir? 

Doğru Cevap: "B" Ek
Soru Açıklaması

Herhangi bir sözcük türüne dâhil olmayan, yani eylem, ad (isim), sıfat, zarf vb. sözcük türlerinden birine girmeyen bağımlı biçim birimlere ek denir.Ekler kendilerinden daha küçük anlamlı parçalara bölünemez. Ekler; biçim bakımından ön ekler, iç ekler, son ekler olmak üzere üçe; işlev bakımından yapım ve çekim ekleri olmak üzere ikiye ayrılır. Doğru cevap B'dir. 

logo
Türk Dili 1
Deneme Final Sınavları - Deneme 33
11.

"adet", "varis" gibi sözcüklerin ilk hecelerinin kısa ya da uzun söylenişi ile ilgili yanlışlıklar Türkçe'nin hangi sorununu ifade eder?

Doğru Cevap: "A" Söyleyiş bozuklukları
Soru Açıklaması

Türkçenin kullanımıyla ilgili olarak yaşanan sorunların başında söyleyiş (telaffuz, sesle- tim) bozuklukları gelmektedir. Ancak öncelikle Türkçenin söyleyiş özelliği ile ilgili olarak sıkça tekrarlanan bir yanlışa değinmek gerekiyor. Türkçenin “yazıldığı gibi okunan, okun- duğu gibi de yazılan bir dil” olduğu söylenir sıkça. Oysa bu, yanlış bir bilgidir. Her dilde olduğu gibi Türkçede de yazılışla söyleyiş arasında ayrılıklar, değişiklikler bulunabilir. Bu durum yazı dilinin daha durağan, konuşma dilinin ise gelişmeye ve değişmeye açık olması sonucunda oluşmaktadır. Bazı dillerde yazı ile söyleyiş arasında ayrılıklar dikkat çekici boyuttadır ve bir kurala bağlanamaz. Türkçede ise sadece bazı seslerin bulunduğu sözcük- lerde görülen ses olayları sonucunda yazı dili ile konuşma dili arasında ayrılıklar görülür:Zonguldak’ı yazımının söylenişi Zonguldaı? biçimindedir. Değil sözcüğü ise de?il biçiminde söylenir. Söyleyeyim olarak yazarız ancak ağzımızdan söyliyim ya da söyli:m biçimi çıkar. Dikkat edilirse /ğ/ ve /y/ ünsüzlerinin bulunduğu sözcüklerde birtakım ses olayları sonu- cunda söyleyişte görülen bu ayrılıklar Türkçenin her zaman yazıldığı gibi okunan bir dil olmadığı gerçeğini ortaya koyar. Doğru cevap A'dır.

12.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sıfat tamlaması olan sözcük öbeklerine örnek bir durum vardır?

Doğru Cevap: "D" Beyaz badanalı evde oturuyorlardı.
Soru Açıklaması

"Beyaz badanalı evde oturuyorlardı." cümlesindeki beyaz badanalı ev öbeği, sıfat tamlaması olan sözcük öbeklerine örnektir.

13.

Aşağıdaki kavramlardan hangisi dilin bünyesinden kaynaklanan değişme ve gelişmelere verilen isimdir?

Doğru Cevap: "D"
Soru Açıklaması

Dilin bünyesinden kaynaklanan değişme ve gelişmelere dil içi, doğrudan dille ilgili olmayan ancak dili etkileyen siyasal, kültürel vb. gelişme ve değişmelere ise dil dışı denilmektedir. Lehçe bir dilin tarihsel, bölgesel, siyasal sebeplerden dolayı ses, yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan koludur. Şive, bir dilin izlenebilen tarihi dönemlerinde ayrılmış koludur. Ayrılıklar, lehçede olduğu kadar değildir. Ağız ise, aynı dil içinde ses, şekil, söz dizimi ve anlamca farklılıklar gösterebilen, belli yerleşim bölgelerine veya sınıflara özgü olan konuşma dilidir. Doğru cevap D seçeneğidir.

14.
Aşağıdakilerden hangisi Türk diliyle ilgili doğru bir ifadedir?
Doğru Cevap: "B" Dünya dillerinin etkisi altında kalmıştır.
Soru Açıklaması
Bilginin ne anlama geldiğini kavramış olduğu için anlama düzeyinde bir sorudur.
15.

Miktar arttıkça etki azalır.

Bu cümlenin sırayla yapı, anlam, yüklemin türü ve ögelerinin dizilişine göre  türleri nelerdir?

Doğru Cevap: "B" sıralı, olumlu, ad, devrik
Soru Açıklaması

Yapısına göre: Birleşik Cümleİçinde esas yargının bulunduğu bir temel cümle ile onu anlam ve görev bakımından tamamlayan bir veya birden fazla yan cümleden oluşan cümlelere birleşik cümle denir. Yan cümle(ler) temel cümlenin yargısını, şart, sebep, dilek açıklama gibi anlamlarla tamamlar, destekler (Eker, 2006). Bu anlamda birleşik cümle, içinde birden fazla yargı bulundurur. burada da bir koşul söz konusu olduğu için birleşik cümledir.

Anlamına göre: Olumlu cümle

Yüklemin türüne göre: Eylem cümlesi

Öğelerinin dizilişine göre: Kurallı cümle

Doğru cevap C seçeneğidir. 

16.
Aşağıdaki Yeterlik Ekleri’nden hangisi ‘ihtimal’ anlamını katmaktadır?
Doğru Cevap: "C" Yağmur yağabilir.
Soru Açıklaması
Türkçede yeterlik eylemlerinin olumlu ve olumsuz biçimleri ayrı biçim birimlerle yapılır. Olumlu yeterlik formülü şu şekildedir: • -(y)A + -bil-: Yemek yapabilirim (yeterlik), (kar) yağabilir (ihtimal), (sigara) içebilir miyim? (izin). Olumsuz yeterlik formülü ise şu şekildedir: • -(y)A + -mA: kazan-a-ma-y-acak, oyna-y-a-maz. Örneklerden de görüldüğü gibi sorunun doğru yanıtı 'Yağmur yağma' ihtimalinin ifade edildiği C seçeneğidir.
17.

Müselles kelimesinin günümüz Türkçe'sindeki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

Doğru Cevap: "C" Üçgen
Soru Açıklaması

Müselles, üçgen anlamına gelmektedir ve üçgen adı bizzat Atatürk tarafından verilmiştir.

18.
Aşağıdakilerden hangisi Litvanya, Polonya, Rusya Federasyonu bölgesinde konuşulan Türkçeye verilen addır?
Doğru Cevap: "B" Karayim Türkçesi
Soru Açıklaması
19.
Aşağıdakilerden hangisi bilim terimine örnek olamaz?
Doğru Cevap: "D" Derslik
Soru Açıklaması
Bilginin ne anlama geldiğini kavradığı için anlama düzeyindedir.
20.
Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde soru eki yanlış kullanılmıştır?
Doğru Cevap: "B" Bunun böyle olmayacağını sen bilmi yormusun?
Soru Açıklaması
TEST BİTTİ.
CEVAPLARINIZI KONTROL EDİNİZ.
Test Bulunamadı.
YORUMLAR
Arşivler
Kategoriler